/> Ołtarz ojczyzny – Tradycja – The Tradition
Go to ...

Tradycja - The Tradition

Pismo - Forum światopoglądowe

Ołtarz ojczyzny


Jest w tej formie mogiły żołnierskiej – Ołtarza Ojczyzny – świadectwo dopełnionej przysięgi wojskowej, znak wierności Rzeczypospolitej, a jednocześnie symboliczna tożsamość z każdą żołnierską mogiłą i wojennymi nekropoliami z tylu bitew w naszych tysiącletnich dziejach. Wzniesiony dla apoteozy Ofiary i Bohaterstwa, które są znane i nazwane lub pozostają bezimienne. 

Grób Nieznanego Żołnierza to także świadectwo moralnych praw narodu do bycia wolnym, do życia w państwie suwerennym. W obecnej formie idea Grobu Nieznanego Żołnierza zrodziła się we Francji w okresie I wojny światowej, gdy na frontach zginęło tysiące żołnierzy, których identyfikacja wielokrotnie była niemożliwa. Na grobowej płycie pod Łukiem Triumfalnym umieszczony został napis: lei repose un soldat trenesie mott – pour la patrie (Tu spoczywa żołnierz francuski, który poległ za ojczyznę). 

Ta idea uznania i hołdu żołnierskiej ofiary krwi rozpowszechniła się niemal w całym świecie. W społeczeństwie polskim po ponad stuletnich wysiłkach wybicia się na niepodległość i ogromnej daninie krwi w I wojnie światowej oraz w walkach o wolną Rzeczpospolitą i w obronie Jej granic pamięć o poległych była szczególnie żywa. Toteż idea Grobu – symbolu Żołnierza została podchwycona; usytuowany w arkadach Pałacu Saskiego miał oddać hołd walczącym o niepodległość Polski od 1794 roku. 

Wzorem Warszawy podobne płyty ze stosownymi napisami umieszczone zostały w wielu polskich miastach. Na miejsce, skąd przeniesione zostaną szczątki niezidentyfikowanego żołnierza, wybrano – przez losowanie – pobojowisko lwowskie z roku 1918-1919, łącznie z pobojowiskiem nad Wereszycą, to jest Gródka Jagiellońskiego, na którym krwawo i ofiarnie biła się z Ukraińcami późniejsza 5. dywizja piechoty, część 1. i 8. dywizji piechoty. W powszechnym przekonaniu los okazał się być wyrazicielem pragnienia narodu, aby Lwów, ostoja polskości na rubieżach Rzeczypospolitej, dostąpił najwyższego zaszczytu. 

Wyboru dokonała pani Jadwiga Zarugiewiczowa, wskazując zwłoki żołnierza bez stopnia; resztki strzeleckiego munduru i stara maciejówka znaleziona w trumnie wskazywały, iż był ochotnikiem poległym od postrzału głowy oraz lewej nogi. 

Po uroczystym pożegnaniu we Lwowie trumna z nieznanym żołnierzem dotarła do Warszawy 2 listopada 1925 r. i złożona została pod arkadami Pałacu Saskiego. W chwili opuszczania jej do niszy delegat Związku Obrońców Lwowa dotknął wieka mieczem przekazanym w darze przez powstańców górnośląskich. W niszy obok trumny ustawiono 14 urn z ziemią z pobojowisk uczestniczących w losowaniu. Złożono tam tamże akt erekcyjny. Wystrzał armatni o godzinie 13.00 wezwał wszystkich do minuty skupienia i zadumy; na chwilę w Rzeczypospolitej zamarł ruch i zaległa cisza. Następnie 1 dywizjon artylerii konnej oddał 21 salw artyleryjskich z Ogrodu Saskiego. Po nasunięciu płyty nagrobnej prezydent Wojciechowski zapalił wieczny ogień w centralnym zniczu i złożył pierwszy wieniec. 

Przy Grobie honorową wartę zaciągnęli żołnierze 36 pułku Legii Akademickiej. Trumna spoczęła w krypcie wyłożonej płytami stalowymi pod płytą, na której ostatecznie ustalono napis: Tu leży Żołnierz Polski poległy za Ojczyznę. Otwory przestrzenne między filarami od strony Ogrodu Saskiego zamknięte zostały ażurowymi kutymi w żelazie kratami; w kracie za kryptą umieszczono Orła i znaki dwu najwyższych odznaczeń bojowych – Virtuti Militari i Krzyża Walecznych. Cały zespół upamiętnienia wtopiono harmonijnie w bryłę Pałacu Saskiego. 

Grób Nieznanego Żołnierza stanie się od tej chwili dla narodu Ołtarzem Ojczyzny, oficjalnym miejscem hołdu składanego przez rodaków i oficjalnych przedstawicieli państw obcych odbywających wizyty w Warszawie. Odtąd w święta państwowe i wojskowe przed grobem odbywają się parady wojskowe i składanie wieńców.

Cały artykuł w numerze 2/2006 ?Tradycji?, kontakt z redakcją: etradycja@gmail.com

Tags:

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

More Stories From Archiwum

About prof. Wieslaw Jan Wysocki