/> Granice odmienności – Tradycja – The Tradition
Go to ...

Tradycja - The Tradition

Pismo - Forum światopoglądowe

Granice odmienności


Pytanie, które chciałbym dziś zadać, to pytanie o wolność. Jak zachować wolność w sytuacji współistnienia różnych kultur, które dzieli tak wiele, że nie mogą dojść do porozumienia w sprawach życia codziennego, nie mówiąc o tak fundamentalnych kwestiach, jak godność, wolność i prawa każdego człowieka?

Klasyczna tradycja liberalna, mniej więcej od czasów Hobbesa i Locke?a, odnosi pytanie o wolność do pytania o porządek. Wolność jest niemożliwa tam, gdzie nie ma ładu i bezpieczeństwa. Innymi słowy, wolność nabiera prawdziwego znaczenia, gdy jesteśmy w stanie zapewnić jej należyty szacunek. Mówienie o wolności w sytuacji anarchii czy wojny, kiedy nie ma żadnych praw, żadnej władzy zdolnej do ochrony wolności najsłabszych i bezbronnych, to składanie obietnicy bez pokrycia. Dlatego też tradycja liberalna wskazywała na konieczność istnienia silnego – acz ograniczonego – państwa, które będzie stało na straży praw i wolności.

Przemiany świata, z którymi mieliśmy do czynienia w XX wieku, w istotny sposób zmuszają nas jednak do przedefiniowania klasycznego liberalizmu. Dlaczego? Bo cóż począć w sytuacji, gdy nie możemy już mówić o istnieniu jednego porządku? Gdy zamiast jednego społeczeństwa – wyznającego ten sam system wartości, wierzącego w te same instytucje państwowe, posiadającego wspólną pamięć historyczną – zaczynamy mieć do czynienia ze społeczeństwami wielokulturowymi? Cóż zrobić w sytuacji trwałego konfliktu, pogranicza różnych sił, odmiennych zwyczajów, tradycji, religii i instytucji ? z czym mamy do czynienia w przypadku Palestyny i Izraela? Jak zrozumieć wolność w tych nowych warunkach? Czy wymaga ona przedefiniowania? Jak o niej mówić?

Cały artykuł w numerze 6/2007 ?Tradycji?, kontakt z redakcją: etradycja@gmail.com

Tags: , ,

More Stories From Archiwum

About Janusz Kochanowski